Bijouxteria Jewelry

พลอยสี

ไพลิน เลือกอย่างไร และแหล่งไหนต่างกันตรงไหน

ไพลินบ่อพลอยกาญจนบุรี ศรีลังกา และแคชเมียร์ ต่างกันที่สีและราคาอย่างไร พร้อมวิธีดูว่าเม็ดไหนคุ้มเงินที่สุด

ไพลินคือคอรันดัมชนิดเดียวกับทับทิม ต่างกันแค่ธาตุที่ทำให้เกิดสี ความแข็งเท่ากันที่ 9 ตามสเกลโมส์ ซึ่งแปลว่ามันทนพอที่จะใส่ทุกวันได้จริง

หลายคนไม่รู้ว่าแซปไฟร์มีทุกสียกเว้นแดง (เพราะสีแดงเรียกทับทิม) แต่บทความนี้จะเน้นสีน้ำเงินซึ่งเป็นที่นิยมที่สุด

สีน้ำเงินแบบไหนที่ดี

เกณฑ์คือน้ำเงินเข้มอิ่มตัว ไม่อมเทา ไม่อมดำ และยังสว่างอยู่เมื่ออยู่ในร่ม

จุดที่คนซื้อพลาดบ่อยคือเลือกเม็ดที่เข้มที่สุดในตู้ เพราะเห็นแล้วรู้สึกว่า "แน่น" แต่พอเอามาใส่จริงในแสงปกติกลับดูเป็นก้อนดำ ให้ขอออกมาดูใต้แสงธรรมชาติเสมอ และเอียงดูหลายมุม

ไพลินบางเม็ดมีปัญหาที่เรียกว่า extinction คือมีบริเวณมืดทึบเป็นหย่อมเมื่อเอียง ยิ่งมีมากยิ่งลดค่า

แหล่งกำเนิดกับราคา

แหล่งลักษณะสีระดับราคา
แคชเมียร์น้ำเงินกำมะหยี่ มีหมอกนุ่มสูงสุด หายากมาก
พม่าน้ำเงินเข้มอิ่มสูง
ศรีลังกาน้ำเงินสว่าง ใสกลางถึงสูง
บ่อพลอย กาญจนบุรีน้ำเงินเข้มอมหมึกเข้าถึงง่าย
มาดากัสการ์หลากหลายกลาง

ไพลินกาญจนบุรีมีเอกลักษณ์คือสีน้ำเงินเข้มออกโทนหมึก บางเม็ดเข้มจนเกือบดำ ซึ่งเป็นทั้งจุดเด่นและข้อจำกัด ถ้าเลือกเม็ดที่เข้มกำลังดีและยังมีไฟ จะได้ของที่ดูหรูในราคาที่ห่างจากไพลินศรีลังกาพอสมควร

ในทางปฏิบัติ แหล่งกำเนิดมีผลกับราคามากกว่าความสวย ถ้าคุณซื้อเพื่อใส่ ไม่ใช่เพื่อลงทุน ให้เลือกจากสีที่ชอบก่อน แล้วค่อยดูว่ามาจากไหน

เรื่องที่ต้องถามก่อนจ่ายเงิน

การเผาเป็นเรื่องปกติเช่นเดียวกับทับทิม แต่มีการปรับปรุงอีกแบบที่ต้องระวังคือ การแพร่ธาตุ (diffusion) ซึ่งเป็นการเติมสีเข้าไปที่ผิวพลอย ถ้าเจียใหม่หรือขัดลึก สีจะหายไป

ใบรับรองจาก GIT หรือสถาบันอิสระอื่นจะระบุว่าเป็น heated, unheated หรือ diffusion treated ให้อ่านตรงนี้เสมอ

ทำไมไพลินเหมาะกับแหวนใส่ทุกวัน

ความแข็ง 9 หมายความว่ามีแค่เพชรกับคอรันดัมด้วยกันเองที่ขูดมันเป็นรอยได้ ฝุ่นในอากาศส่วนใหญ่มีความแข็งราว 7 จึงไม่ทำอะไรไพลินเลย

เทียบกับมรกตซึ่งแข็ง 7.5-8 และมีรอยแตกภายในเยอะ ต้องถอดก่อนทำงานบ้าน ไพลินสบายกว่ามาก และถ้าฝังแบบเบเซล คือมีขอบโลหะล้อมรอบ จะยิ่งทนสำหรับคนทำงานด้วยมือ

ไพลินสีอ่อนกับสีเข้ม อันไหนแพงกว่า

ไม่ได้ตัดสินที่ความเข้มอย่างเดียว เกณฑ์คือความอิ่มตัวของสีคู่กับความสว่าง เม็ดที่เข้มมากแต่ทึบราคาต่ำกว่าเม็ดสีกลางที่สดและมีไฟ ให้ดูสองอย่างนี้ประกอบกันเสมอ

แซปไฟร์สีอื่นราคาถูกกว่าไพลินไหม

ส่วนใหญ่ใช่ ยกเว้นแซปไฟร์สีชมพูส้มที่เรียกว่า padparadscha ซึ่งหายากและราคาสูงกว่าไพลินน้ำเงินทั่วไปมาก แซปไฟร์เหลือง เขียว และไร้สี ราคาเข้าถึงง่ายกว่าและเป็นทางเลือกที่ดีสำหรับงบจำกัด

ไพลินสังเคราะห์ดูออกไหม

ตาเปล่าแยกยากมากเพราะเนื้อเหมือนกันทุกประการ ต้องดูจากลักษณะมลทินภายใต้กล้อง ซึ่งของสังเคราะห์มักมีเส้นโค้งหรือฟองอากาศกลม ในขณะที่ของธรรมชาติมีมลทินแบบผลึกและเส้นเข็ม วิธีที่แน่นอนคือใบรับรอง